|
ENTEGRE ÇEVRE GÜVENLİK SİSTEMİ
PROJELENDİRİLMESİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR
Öncelikle,bir entegre çevre güvenlik
sisteminden beklentilerimiz ne olmalıdır sorusunun yanıtını
vermeliyiz.Adından da anlaşılabileceği gibi, saha koşulları ve tehdit
unsurlarına uygun farklı algılama teknolojilerinin birbirleriyle entegre
çalışarak, sistemin sağlıklı ve yüksek verimlilikte çalışması temel
beklenti olmalıdır.
Entegre çevre güvenlik sistemi
projelendirmesini dört ana kısma ayırabiliriz.
Risk analizi.
Saha koşulları ve risk analizi
doğrultusunda uygun algılama teknolojilerinin seçimi ve
projelendirilmesidir.
Entegrasyon platformunun belirlenmesi.
Alt yapı planlanması
risk analizi
Çevrenin sosyo-ekonomik düzeyi,tesisin
gerek içerdiği malzemeler gerekse ismi itibariyle kamu oyundaki
önemi,tehdit unsurlarının sahip olduğu bilgi ve donanım seviyesi,tesisin
kurulduğu bölgenin coğrafi koşulları vb. pek çok parametreye bağlı
olarak risk analizi yapılmalıdır.
. Sistem sürekli izlemeyi gerektirmeyecek,ancak bir uyarı durumunda
dikkati çekecek yapıda olmalıdır.
. Sistemin kullanımı kolay olmalıdır.
.Sistemin alt yapı malzeme seçimi ve işçilik standardının yüksek
tutulması gerekir.
.Kullanılan ürünler uluslar arası kalite belgelerine sahip olmalıdır.
Algılama Teknolojisinin Seçiminde Temel Kriterler
Aşağıdaki algılama teknolojisi ve
dedektör seçiminde göz önünde bulundurulması gereken temel kriterler
aşağıdaki gibidir.
Dedektörün koruma alanı: Her dedektörün
koruma alanı diğerlerinden farklıdır.Örnek: çok sınırlı bir genişlikte
dedektör kullanmak zorundaysak, hacimsel koruma, yapan geniş alanlarda
etkili mikrodalga dedektör kullanamayız.
Dedektörün arazi koşullarına
uyumluluğu:Bazı dedektörler düz zemin üzerinde etkiliyken bazı
dedektörler engebeli arazide de etkili olabilir.
Algılama Teknolojisinin Seçimi ve
Projelendirilme
Risk analizi sonucunda tesisin güvenlik senaryosu ve dolayısıyla
güvenlik çemberleri oluşturulur.Teoride olması gereken tesisin birden
fazla güvenlik çemberiyle korunmasıdır.Dıştan içe doğru gidecek olursak
en dışta mutlaka fiziksel güvenlik bulunmalıdır.Fiziksel güvenlik hem
caydırıcılığı hem de kötü niyetli girişimleri ayırt etmede büyük
kolaylık sağlamaktadır.Elektronik Güvenlik Sistemleri,Fiziksel Güvenlik
Çemberinden sonra ikinci güvenlik çemberi olarak düşünülmelidir.Yüksek
performans ve düşük hata oranı için farklı algılama teknolojilerine
sahip en az iki Elektronik Güvenlik Çemberi oluşturulmalıdır.
Güvenlik Senaryosu
Oluşturulurken Dikkat Edilecek Hususlar
.Çevre Güvenlik Sistemleri arazi
koşullarına en uygun algılama sistemlerinden oluşturulmalıdır. Bu tek
bir algılama teknolojisi de olabilir,farklı teknolojilerin bir arada
kullanılması da.
Mevsim koşulları dikkate alınmalıdır.
Alarm durumuna ilişkin nihai karar
görevli personel tarafından verileceğinden personelin doğru kararı
vermesini sağlayacak yeterli veri bulunmalıdır.Bunların en başında da
ilgili bölgenin görüntüsü gelmektedir.
Dedektörün algılama oranı:Algılanacak
tehditin kütlesi,ağırlığı,hızı,yönü,sıklığı vb. parametrelere göre
dedektörlerin algılama oranı farklılık gösterir.
"Yanlış alarm" oranı:Çevre koşullarından
kaynaklanan,dedektör için doğru kullanıcı için doğru olmayan
alarmlardır.
Sabotaja karşı dayanıklılık:Dedektörün
görünür/gizli oluşu, sabotaj korunmasının olup olmaması, dışardan
cihazlar ile yanıltılıp /yanıltılamayacağı sabotaja karşı
dayanıklılığının göstergesidir.Özellikle askeri tesisler vb. yerlerde
önemi çok artmaktadır.
montaj biçimi:Bazı dedektörleri monte
etmek için ilave koşulların yerine getirilmesi gerekir.Örnek:
Mikrofonik kablo çift üstüne monte edilebilir, sınır duvarlarla çevrili
ise kullanılamaz .
Mikrofonik Kablo:
Çizgisel sınır koruması yapar, engebeli
yada zig zig çizen arazilerde de etkilidir, tırmanma ve çiti kesmeye
yönelik algılama oranı yüksekti.Üzerine monte edildiği çitin montaj
kalitesiyle algılama oranı doğru orantılıdır,yanlış alarm oranı
düşüktür.Üzerine monte edildiği çitin gergin olması gerekir,aksi halde
yanlış
alarm oranı artar, yabani hayvanların
çite teması sonucu alarm verebilir, görünür dedektördür.Sahadaki kontrol
merkezleri mutlaka sabotaj korumalı olmalıdır.Koruma alanı çit ile
sınırlıdır, çit üstüne monte edilebilir,çit yoksa uygulanamaz ,fiyatı
diğer teknolojilere oranla daha düşüktür.
Aktif Infrared Dedektör
Hacimsel koruma yapar,dedektörün arazi
koşullarına uyumluluğu : Her tür arazide uygulanabilir,algılama oranı
yüksektir.Ortamdaki ışık seviyesi, yoğun sis ve CCTV sisteminin
performansı algılama oranına düşürebilir, yanlış alarm oranı
yüksektir,yalancı alarm oranı yüksektir.,görünmez dedektördür,CCTV
sistemi ile birlikte kullanılabilir, profesyonel modellerinin fiyatı,
diğer teknolojilere oranla daha yüksektir.
Video Hareket Dedektörü :
Hacimsel koruma yapar,dedektörün arazi
koşullarına uygun uyumluluğu : Her türlü arazide uygulanabilir, algılama
oranı yüksektir.Ortamdaki ışık seviyesi,yoğun sis ve CCTV sisteminin
performansı algılama oranını düşürebilir, yanlış alarm oranı yüksektir,
yalancı alarm oranı yüksektir., görünmez dedektördür,CCTV sistemi ile
birlikte kullanılabilir, profesyonel modellerin fiyatı, diğer
teknolojilere oranla daha yüksektir.
Harici Tip Pasif Infrared Dedektör :
Hacimsel koruma yapar, dedektörün
görebildiği her tür arazide uygulanabilir,algılama oranı yüksektir
yanlış alarm oranı düşüktür yalancı alarm oranı yüksektir ikili veya
başka teknolojilerle kombine kullanımlarda oran en aza indirilebilir
görünür dedektördür sabotaj koruması olmalıdır her yere monte edilebilir
fiyatı diğer teknolojilere oranla oldukça düşüktür.
Her alarm bölgesine iki adet
kullanılarak,ön alarm ve gerçek seviyelere ayrı ayrı belirlenir yalancı
alarm oranı en aza indirilebilir.
CCTV SİSTEMİ
Arazinin yapısına göre sıralı takip eden
sabit kameralarla ve /veya autodome kameralar ile izleme yapılabilir
ortamdaki ışık seviyesi yeterli değilse ınfrared spot ile desteklenmesi
gerekir.Kameralar yüksek çözünürlükle tercih edilmelidir.
Sıralı takip eden uygulamalarda,
kameraların aynı yönde birbirine takip etmesi ve ölü bölge bırakılmaması
esastır.Kameralar arası mesafe 40-60mt.olmalıdır.Kullanılacak lens
otoris olmalı ve odak uzaklığı 8-16mm arasında olabilir.Varifokal lens
tercih edilirse her koşuda uygun açı elde etme mümkün hale gelir.Kamera
yüksekliği 3,0-4mt. uygun olacaktır.Isıtıcılı muhafaza her koşulda
kullanılmalıdır mevsim koşullarına göre aynı zamanda fanlı kamera
muhafazaları kullanılabilir.IP 65 veya IP66 koruma sınıflı muhafaza
kullanılmalıdır.Burada unutulmaması gereken önemli bir konu; kamera
muhafazalarının IP standartları önerilen montaj ve bağlantı
biçimleri için gereklidir.
Özellikle kablo giriş yerleri doğru
biçimde birleştirilmezse IP standardının fazla bir anlamı kalmaz .
Merkezde görüntülerin kaydı gelişmiş bir
dijital kayıt cihazı ile yapılmalıdır. Kayıt sürekli olanlı, alarm
anında real time kayıda geçilmelidir.
ENTEGRASYON PLATFORMUNUN BELİRLENMESİ
Bunların dışında da bina otomasyon
sistemi, Yangın Algılama Sistemi vb.farklı platformlar üzerinde
entegrasyon sağlanabilir.En önemli husus ihtiyaçların ve sistem
senaryolarının doğru belirlenmesidir.Aynı zamanda aşağıdaki temel
kriterler göz önünde bulunmalıdır.
. Yetkisiz erişimi engelleyecek güvenlik tedbirleri alınmış olmalıdır.
. Farklı yetki seviyelerine sahip kullanıcılar tanımlanabilmelidir.
. Sistem ayarları ve arşivi yedeklenebilmelidir.
. Sistem %100 denetimde olmalı ve arızalar bildirilmelidir.
. Cihazlar arasında veri alış verişinin yazılım üzerinden yapılması
tercih edilmelidir.
. Cihazlar arasında veri alış verişi röle kontakları ile yapılmak
zorunda ise rölelerin sistem tarafından tam olarak denetlenebiliyor
olması gerekir.
. İç ve dış olaylar arşivlenmeli ve raporlanabilmelidir.
. Sistemin grafik ekran ara yüzü olmalı ve kullanıcıya kolaylıklar
sağlanmalıdır.
. Acil durum senaryoları tanımlanabilmeli, acil durumlar için senaryolar
oluşturulabilmelidir.
. Çok kullanıcılı sistem ihtiyacına cevap verebilmelidir.
. Veri iletimde farklı uzaklıklar için çözümü olmalıdır.
. Entegre edilen sistem ekipmanları yazılım üzerinde kontrol
edilebilmelidir.
.ALT YAPI PLANLAMASI
Alt yapı planlaması diğer tüm aşamalar
kadar önemli ve sistemin sağlıklı çalışması için ayarlığı önem
taşımaktadır.Genel olarak bakacak olursak;
Besleme : Tüm sistemin tek kaynaktan
beslenmesine özen gösterilmeli, farklı kaynaklardan beslenecek ise faz
farkı oluşumu engellenmelidir.Kablo kesit hesabı yapılırken mutlaka
verilen tolerans değerinde gerilim düşümü hesabı yapılmalıdır.
Data kabloları : Analog veya
dijital, bilginin hangi tip kablo ne kadar mesafeyle ileteceğini önceden
bilinmesi ve o çerçevede kodlama planının oluşturulması gerekir. Kablo
mesafesinin yetmediği durumlarda fiberoptik kablo tercih edilmelidir.
Topraklama : en son hazırlanan
topraklama yönetmenliğine uygun topraklamanın yapılıp yapılmadığı
kontrol edilmeli, eğer topraklamada problem var ise profesyonel
firmaların desteği aranmalıdır.Kurulan sistemin her noktasında teslim
genel topraklaması ile bağlantı yapılmalıdır.
Aşırı gerilimden korunma : Öncelikle
şart topraklamanın iyi olmasıdır.Ancak özellikle merkez ekipmanlarının
besleme ve data girişlerinin korunması amacıyla özel konnektörler
kullanılması tavsiye edilmelidir.
ELEKTRONİK GÜVENLİK SİSTEMLERİNDE TOPRAKLAMA
Elektronik Güvenlik sistemlerinde çok
önemli olan bir noktada topraklama sorunudur.Topraklama aslında tüm
elektrik donanım olan yerlerde gerekli olan tesisattır.Ancak masrafı aza
indirmek için topraklama hattından kaçınılır genel ise yurt dışındaki
tesisatların %15'i topraklama hattına sahiptir.
Topraklama nötr ile
karıştırılmamalıdır,nötr her hangi bir elektriksel cihazın çalışması
için gerekli olan negatif şebeke ucundur.Topraklama hattı ise tesisata
sonradan ilave edilen bir kablonun hatlara paralel olarak toprağa
60x60cm karesi bir levha ile sonlandırılan hattır.Yukarıda belirttiğimiz
gibi %15 ' lik bir topraklama hattı mevcuttur. Genel olarak yok denecek
kadar az bulunan tesisattır. CCTV sisteminde çok önemle vurgulana ve
uyulması gereken altın kuraldır.
TOPRAKLAMA TESİSATI NASIL YAPILIR
Topraklama için binaya yakın olan bir
toprak alan seçilir Bu toprak alanın nemli toprak olasında yarar vardır.
60x60cm karesi ebatını bir bakır levha ortalama 2,5 veya 3mm
kalınlığında bir bakır kaynağı ile bağlanır bakır levha 1,5 veya 2,3
metrelik bir derinliğe gömülür ve daha önceden bağlanmış olan kablo
tesisatına üçüncü bir hat olarak ilave edilir.
TOPRAKLAMA NE İŞE YARAR (DİREKT KORUMA)
Topraklama şebekeden cihazların
gövdesine direkt olarak bağlanır.Bundan dolayı herhangi bir cihazdan
kaçak olduğu zaman insanları çarpmaz.Çünkü elektrik akımı devreyi
insanlar üzerinden toprağa değil mevcut olan topraklama hattından
toprağa akar .Açıkçası devreyi insan üzerinden değil,topraklama
üzerinden tamamlar.Cihazlar gerek radyo dalgalarından gerekse kaçak
elektrikten dolayı arızalanmazlar çünkü topraklama sayesinde ekranlanmış
olurlar.
EN DİREKT KORUMA (DOLAYLI KORUMA )
Binada bulunan herhangi bir arıza direkt
olarak (sigortalar artmamışsa)trafoya zarar verebilir.Oysa topraklama
bulunan yerlerde ise pozitif elektronlar topraklama hattında toprağa
gideceğinden dolayı trafo kurtarılmış olur.
TOPRAKLAMANIN KONTROLÜ
Topraklama ile beraber şebeke
hattımızdan üç kat kablomuz vardır.Bunlar;
Faz/nötr/toprak
Faz :Kontrol kalemimizle dokunduğumuzda
kalemimizin nen lambasını yakan uçtur.
Nötr :Bütün şebekelerde çekili olan
genelde çıplak izolesiz teldir.
Toprak :Bahsettiğimiz binamız veya
alanımıza çektiğimiz ve direkt toprağa levha ile ulaştırdığımız hattır.
sağlıklı topraklama yaptığımızı ölçü
aletlerimizle AC voltajı kademesinde nötr ile toprak arasına max.
0,8-0,9V ölçtüğümüz zaman anlarız.Yaklaşık 0,5 V mükemmeldir. 1V
yukarısı ise hatta kaçak olduğunu belirtir.
KAÇAĞIN KONTROLÜ
Hatta çalışan cihazlardan kaynaklanır
eğer kaçağa sebep oluyorsa o cihaz kontrol edilmelidir.Örneğin AC15V ise
oturduğumuz salonun topraklama kaçağı mutfaktaki buzdolabından olabilir.
TOPRAKLAMANIN UYGULANIŞI
Buralara kadar genel olanlardan
bahsettik.Sistemde yukarıda bahsettiğimiz koşullarda topraklama hattı
varsa problem yok demektir.Eğer topraklama yok ise MUTLAKA yapılmalıdır
ki ileride karşılaşılabilecek sistem sorunları minimuma indirgenmiş
olsun.Kısaca topraktaki bakır levhadan gelen kablo, kullandığımız şebeke
tesisatına ilave edilerek, topraklanmış olur (prizlerin topraklı
olmasına dikkat ediniz).
Hazır olan topraklama hattı çekilmiş
(topraklı) prizlere daha önceden topraklama gereksinimi duyulmuş olan
cihazlar prize takıldığı andan itibaren topraklanmış olur .Bu
cihazlar üretici firma tarafından fişleri topraklama sistemine hazır bir
şekilde bulunmaktadır.Topraklama yapılmamış sistemlerde, cihazlarda
voltajla ilgili meydana gelebilecek arızalar garanti kapsamı dışında
tutulmaktadır.Dolayısı ile topraklamanın önemi burada da kendini başka
bir niteliği ile göstermektedir.
ELEKTRONİK GÜVENLİK UYGULAMALARINDA
KABLO SEÇİMİ VE ÇEKİMİ KRİTERLERİ GENEL ESASLAR
.Zayıf akım sistemleri içinde
tanımlanabilecek güvenlik sistemleri kabloları yüksek gerilim
kablolarına uzak tutulmalıdır.
.Güvenlik kabloları çekilmeme
imkanları uygun olarak, kablo kanalları içine geçirilmeli ve özellikle
dış mekanlarda metal malzemelerden yapılmış kanallar topraklanmalıdır.
.Güvenlik kabloları özellikle
koaksiyel kabloların ek yapılmaksızın çekilmesi çok önemlidir.Mutlaka ek
yapmak gerektiğinde F kollektörler kullanılmalıdır.
.Güvenlik sistemlerinde
kabloların sistem tarafından sürekli denetleniyor olması gereklidir.
.Kullanılan kablonun kalitesi
ekranlanmasının iyi olması taşınan sinyalin iyi olmasına
eşittir.Güvenlik sistemi kablolarının çekilmesi esnasında kablo
makaraları ortalarında çekilmeyip kablo kanallarını kendi eksenlerinde
çevrilmesi sağlanmalıdır.Kabloların kangal ortalarından çekilmesi kablo
ekranlarının aralarının açılmasına neden olduğu için taşınan sinyalin
ekranlama özelliğinde zayıflamalara neden olmaktadır.
.Kabloların sahada çekilmelere
esnasında yüksek akım çeken cihazlar ve bunların kablolarının
yakınlarından geçmesi söz konusu olduğundan çelik spareller içinden
geçirilmesi ve bu çelik spareller topraklanmalıdır.
.Kullanılan kablolar harici veya
dahili mekanlarda olmalarına göre uygun seçilmeli (harici ortamlarda ise
polietilen kılıflı vb.)ve ilgili gerilim düşümü ve enpedas, kapasitans
hesapları yapılarak kullanılmalıdır.
.Çekilen tüm kablolar mutlaka
test edilerek etiketlendirilmelidir.
ALARM
SİSTEMLERİNDE UYGUN DEDEKTÖR SEÇİMİ VE MONTAJI KRİTERLERİ
Elektronik güvenlik sistemlerinde,
tasarlanan sitemin istenilen verimlilikte ve sorumsuz çalışması için
korunacak alanın özelliklerine uygun dedektörün seçimi ve doğru bir
şekilde monte edilmesi çok önemlidir.aşağıda alarm ve güvenlik
sistemlerinde kullanılan çeşitli dedektörlerin seçiminde dikkat edilmesi
gereken önemli kriterler tanımlanmıştır.
PASIF İNFRARED (PIR) DEDEKTÖRLER
Pasıf infrared dedektörler alarm sistemi
uygulamalarının temel algılayıcı elemanlarıdır.Bu dedektörler algılama
alanlarında infrared seviyelerindeki değişimi algılar Her obje yaklaşık
10 mikrom dalga boyunda infrared ışını yayar ortalama bir insan
girdiğinde ortamdaki infrared aşınım seviyesi değişir ve dedektörde bunu
algılar.
Pır dedektörler direk güneş ışığına,
veya araç farına veya güçlü radyo frekans sinyaline maruz
kalmamalıdır.Aksi halde sahte SAHTE ALARM riski çok artar.Ancak
zorunluluk hallerinde Double filtre ve conductive shielding
teknolojisine sahip dedektörler kullanılmalıdır.
.Pır dedektörler yoğun ve sık ısı değişimlerinin yaşadığı bölgelerde (örn.kalorifer
üstü vb.) ve ortam sıcaklığının insan vücut sıcaklığı olan 37 derece
civarında olduğu alanlarda sorunlu çalışırlar.Bu tür mekanlarda zorunlu
olarak kullanmak gerektiğinde temperature compensation özelliği olan
dedektörler kullanmak gerekir.
.Algılanacak ortamda (60 cm ve 18 kg dan daha küçük ) evcil hayvan
olması halinde Pet-ımmune özellikli dedektörler kullanmak
gerekir.Bu dedektörler yerden belli bir yüksekliğe ve düzgün açı ile
monte edilirler . Bu nedenle bu dedektörlerin montaj ayağı kullanılmadan
doğrudan duvara monte edilmesi gerekir.
.Belli bir odanın tüm hacminin kapsanması gereken alanlarda standart
dedektörler çok iyi sonuç verir.Ancak dar ve uzun algılama patterni olan
koridor tipi Pırlar daha iyi sonuç verir.
.Ortamda çok fazla pencere veya algılamayı engelleyecek yük vb olması
halinde 360derece algılama yapan tavan tipi dedektörler kullanılmalıdır.
.Harici ortamlarda mutlaka özel olarak tasarlanmış harici PIR
kullanılmalıdır.
B-DUAL TEKNOLOJİ KOMBİNE DEDEKTÖRELR-PIR ve MİKRODALGA BİRLİKTE.
Sahte alarm riskini minimize etmek için en çok kullanılan ürünlerden
biri de PIR ve MİKRODALGA teknolojilerin birlikte kullandığı dual
teknoloji dedektörlerdir.Aşağıda her iki algılama teknolojisi açısından
sahte alarm faktörleri gösterilmiştir.
. Ortamın özellikleri değişken olduğunda ve sahte alarm sorunu
kesinlikle istenmediği hallerde dual teknoloji dedektörler en iyi
çözümdür.
MİKRODALGA VE PIR ALGILAMA YÖNTEMLERİ
Bir mekanda birden fazla mikrodalga dedektör kullanılması halinde bu
dedektörlerin yaydığı mikro dalga sinyaller bir birini etkileyerek sahte
alarm sebebiyet verebilir.Bu durumda enterferansı engelleyen crosstalk
teknolojisine sahip dedektörler kullanılmalıdır.
C-CAM KIRILMA VE ŞOK DEDEKTÖRLER
.Cam ve kırılma dedektörleri camın kırılırken çıkardığı sesi algılamak
üzere tasarlanmıştır.Kayar cam kapılar on kapı yan camları ve caddeye
bakmayan oda pencereler için uygundur.
.Dedektörün algılama mesafesi oda boyutları ile uygun
olmalıdır.Odada birden fazla cam ve pencere varsa dedektörün tavana
montajı daha uygundur.Bu durumda camın alt ucu ile dedektör arasındaki
mesafe dedektörün camın karşısındaki duvara montajı daha uygundur.
.Küçük oda ve mutfak gibi küçük bir penceresi olan odalar için sok
sensörler daha efektif olabilir.
ÖRNEK ALARM SİSTEMİ ŞARTNAMESİ
Alarm sistemi uygulamalarında sistemin
asgari standartlarına sahip olmasını temin edecek ve sistemin temel
özelliklerini tamamlayabilecek şekilde düzenlenmiş bir şart name örneği
aşağıda sunulmuştur.
Kurulacak alarm sistemi alarm kontrol
panel,dedektörler ve uyarı(harici sirenler)birimlerinden oluşmalıdır.
A-ALARM KONTROL PANELİ ÖZELLİKLERİ :
LED ve/veya LCD key-padi olmalıdır.LCD
Keypad de yazılım Türkçe olmalı ve menülerle ş,ğ,ç gibi gerçek
Türkçe karakterler olmalıdır.
.En az 4 zorunlu(bölgeli)
olmalıdır.kurulan sisteme göre zor sayısı olabilmelidir. .değişik zon
bağlantı tipleri desteklenmelidir.(NC,NO VB.)
. Zonlar işlevlerine göre
tanımlanabilmelidir.(yangın,24 saat, sabotaj vb.)
.Birden fazla giriş-çıkış
gecikmesi verebilmelidir..
.Panel de en az 4, partition
(bölüm) tanımlanabilmelidir.Bu özellik ile 4 veya 8zonlu bir panel 4
ayrı panel gibi, her biri 4 farklı key-pad ten kontrol edilebilen
bölümlere ayrılabilmelidir.
.Her bir bölümün (partition)en az
2 farklı kişisel telefon numarasını arama özelliği olmalıdır. böylece
panelin toplam 8 farklı kişisel telefon numarasını arama özelliği
olmalıdır.
.Panel de alarm haber alma
merkezleri ile haberleşmek veya kişisel numaraları aramak üzere dahili
komunikatör olmalıdır.Bu komunikatör 4 zonlu panelde en az bir formatta
(contact ID),8 ve daha yüksek zonlu panellerde ise en az 2 farklı
formatta (concatc ID,SIA veya 4+2) haberleşmelidir.
.İki ayrı haber alma merkezi
aboneliğini desteklemelidir.
.Opsiyonel 20 saniye veya daha
fazla mesaj kaydı olmalıdır.
.Kullanıcı şifre sayısı en az 6
olmalıdır. Bu şifrelerden bir tanesi bir defalık ziyaretçi misafir
şifresi olmalıdır.
.Tüm kullanıcı ayarlarını yapmaya
yetkili ek bir yönetici şifresi olmalıdır.
.Kullanıcı yetkilerini sınırlama
özelliği olmalıdır.
.Farklı şifrelerle bölüm(partition)kurma
özelliği olmalıdır.
.Tek tuşla bölüm(partition)kurulabilmektedir.
.Akü durum ikaz özelliği ve
enerji:(şebeke)durum ikaz özelliği olmalıdır.
.Telefon hattı durum ikaz
özelliği olmalıdır.
.Anahtarla ve zaman ayarlı kurma
özelliği olmalıdır.
.Bypass otomatik bypass özelliği
olmalıdır.
.DTMF arama özelliği olmalıdır.
.Telefon uzaktan kurma ve kumanda
özellikleri olmalıdır.Bu şekilde otomasyon özellikleri aktif
edilebilmelidir.
.En az 255 olay hafızası
olmalıdır.
.2 adet programlanan çıkışları
olmalıdır.
.Yangın dedektörü keypadden
resetlenebilmelidir.
.Opsiyonel alarm yönetim sistemi
olmalıdır.
.Opsiyonel olarak 8 veya daha
üstü zonlu modellerde panele modem yolu ile bağlanabilme özelliği
olmalıdır.Bu bağlantı ile programlama olayları görme kurma devre dışı
bırakma vs. özellikleri olmalıdır.
.En az 4 adet keypad bağlanabilme
özelliği olmalıdır.
.Keypadd akım harcaması 50mA'in
üzerinde olmalıdır.
.Keypadleri kapı geçiş(Access
control) amaçlı kullanma özelliği olmalıdır.
.Keypad tuş aydınlatması ve uyarı
sesleri için buzzeri olmalıdır.
.Belli sayıda yanlış şifre
girildiğinde tuşlar bloke olmalıdır.
.Panik yangın tehdit alarmı tek
tuşla keypadden verilebilmelidir.
.Keypaddde ayarlanılan zonlarda
hareket olduğunda zil sesi verme ve aydınlatmayı açma özellikleri
olmalıdır.
.PIR siren ve bunun gibi harici
cihazları besleyebilmek için 12 Volt DC en az 500mA verebilen kısa devre
ve aşırı yük korumalı yardımcı besleme çıkışı olmalıdır.Paneli üzerinde
yardımcısı besleme ve siren beslemeye sigortaları bulunmalarıdır.
.Akü şarj devresi 13,8V DC 0,7 A
regüleli kısa devre ve aşırı yük korumalı olmalıdır.
.Panel kutusu fırın boyalı ve
metal kutu olmalıdır.Panel kutusu 2 adet 7Ah akü alabilecek büyüklükte
olmalıdır.
.Panel kutusu topraklama bağlantı
olmalıdır.Panel kutusunda mutlaka sabotaj anahtarı (tamper switch)olmalıdır.
.Panel kutusunda sıva altı ve
sıva üstü montaja uygun kablo giriş dedikleri olmalıdır.
.Opsiyonel uzaktan kumanda kartı
zon artırım kartı sesli mesaj kartı bağlanabilmelidir.
B- HARİCİ SİREN (UYARI BİRİMİ) ÖZELLİKLERİ:
.Alarm sisteminde kullanılacak
harici sirenler şık ve estetik tasarımlı olacak ve pas,boya vb kirletici
özellik içermeyecektir.
.Harici sirenin düşük akım
harcaması için piezolu olması tercih edilecektir.Mutlaka tamper switch
özelliği olmalıdır.
.Harici sirenin alarm alanında
çekeceği maxsimum alarm akımı(SAB moduna)tek piezo için 350mA kapasiteli
bir pili olmalıdır.
.Harici sirenin aynı zamanda
flasor özelliğide bulunmalıdır.Alarm anında çekeceği maxsimum flaşör (strobe)akımı
180mA den büyük olmamalıdır.
.Harici sirenin alarm anında
enerjisinin kesilmesi ihtimaline karsın mutlaka şarj edilebilir,dahili
ve en az 300mA kapasiteli bir pili olmalıdır.
.Harici sirenin içten koruyan
metal muhafazası olmalıdır.
ALARM SİSTEMİ KEŞİF VE
PROJELENDİRİLMESİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR
Alarm sistemi ev veya işlevlerinin
hırsızlık, tehdit, gasp, soygun,yangın,haneye zoraki girme sağlık sorunu
gibi durumlarda başkalarını (AHM,kullanıcının kendisi,koşullar)haberdar
edip yardım çağırmayı sağlayan elektronik güvenlik çemberidir.Bu
güvenlik çemberi sistemin kurulacağı yerin konumuna müşterinin
isteklerine ve yaşam tarzına kurulacak sistem için tahsis edilen bütçeye
uygun olarak seçilen elektronik parçaların birbirlerine entegre
edilmesiyle oluşturulur.Bu sistem yukarıda belirtilen istenmeyen
durumları algılar ve alarm verir.Alarm verdiği zaman çevreye ve gerekli
yerlere sirenle,ışıkla,otomatik telefon arama ile kullanıcıya ve alarm
haber alma merkezine haber verir.
İstenmeyen durumları açılmaması gereken
bir kapı veya pencerenin açılması evde bir canlının hareket etmesi cam
kırılma sesinin çıkması gibi olayların oluşması olarak
tanımlayabiliriz.Bu olayların alarm olayı olarak değerlendirilmesine
müşterinin hareket ve yaşam tarzına bağlı olarak hangi bölümün ne zaman
korunacağına karar verilir ve sistem istenilen şekilde kurulabilecek
şekilde ayarlanır.Kurma ve devre dışı bırakma işlemleri bir şifrenin
tuşlanarak girilmesi uzaktan telefon ile bağlanılarak istenen zamanlarda
otomatik olarak veya özel bir uzaktan kumanda ile gerçekleştirilebilir.
Alarm sistemleri 3 ana bölümden oluşur.
1-Alarm
paneli(merkez)
2-Algılama
birimleri(PIR,Manyetik Kontak Cam Kırılma Dedektörleri vs)
3-Uyarı
Birimleri(Siren,Flaşör,Telefon Arama vs)
Alarm sistemi keşfi esnasında öncelikle
olarak iki parametre değerlendirilir ve karşılaştırılır.Öncelikle
müşterinin sistemden beklentileri tespit edilmeli ve bu beklentiye en
uygun çözümü sunacak yanlış alarm riski en düşük bir konfigurasyon
yapılmalıdır.Sistemin kurulacağı yer gezilerek hırsızın nerelerden
girebileceği belirlenir.Bu belirleme sırasında özellikle başkaları
tarafından görülmeyen kuytu bölgelere önem verilmelidir.Buralar davetsiz
misafirler için en uygun çalışma ortamlarıdır.Sistemin kurulduğu yerde
girebilecek tüm kapı ve pencereleri açılma durumunda algılayan birer
manyetik kontak yerleştirerek korunmalıdır.Bu sistemin en hassas
algılayıcısıdır.
Zira hırsızların binalara giriş
şekilleri incelendiğinde en sık kullanılan bölgeler buralardır.İhlal
edilen ve hırsızların içeri girmek için kullandığı bölgelerin istatiksel
olarak sırası ise Ön kapı,Arka kapı,Balkon kapısı veya pencere
şeklindedir.Dedektör seçiminde göz önünde bulundurulması gerekenler ise
dedektörün kapsama/koruma alanı ve ortam koşulluğuna
uygunluğudur.Korunacak alan bir çift ise çizgisel koruma sağlayan
dedektörleri,bir koridor ise hacimsel algılama yapan dedektörleri vs,
harici/dahili olmasına ve ortamın diğer özelliklerine uygun
algılayıcıları seçerek hem doğru bir algılama sağlarız hem de yanlış
algılamadan dolayı ortaya çıkacak sorunları baştan engellemiş oluruz.
Ayrıca bir odaya bir pır dedektör
yerleştirilirken pır'ın direk güneş ışığı,far ışığı almamasına dikkat
edilmeli odaya giriş istikametini dikey görecek şekilde
yerleştirilmelidir. Uç birimler tespit edilirken bir taraftanda alt
yapının nasıl uygulanacağı belirlenmeli bütün bu kararlar alınırken
mutlaka müşterinin onayı alınmalıdır.Daha sonra kablolama planı
çıkarılmalıdır.Alarm sistemlerinde LIYCY ekranlı kablo kullanılmalı ve
kullanılan kablolar mümkün olduğunca gizlenmelidir.Tüm uç birimler
tespit edildikten sonra panelin,keypadın ve sirenin yerleri tespit
edilmelidir.Bu esnada panelin monte edileceği yere kolayca elektrik
enerjisi ve telefon hattının temin edilebileceği bir yer seçilmelidir.Keypad
mümkün olduğunca giriş-çıkış şifresini girerken başkaları tarafından
görülmeyecek bir yerde olmalıdır.
Harici siren merdivensiz ulaşılamayacak
yükseklikte ve kolayca görülebilecek bir yerde olmalıdır.
Ancak alarm sistemleri tek başına tam bir koruma
sağlayamazlar.Örneğin,siz evde yokken evinize hırsız girerse veya yangın
çıkarsa alarm sisteminiz hemen devreye girebilir,alarma müdahale edecek
birileri bulunmazsa sirenlerin çalması pek bir anlam ifade etmez.İşte bu
ve buna benzer bir çok noktada alarm haber alma merkezi veya telefon
arama modülü devreye girer (ptt veya gsm).Bu sistemler yardımı ile olaya
en kısa zamanda müdahale edecek görevliler(polis,itfaiye)olay mahaline
yönlendirilir.Bu tip sistemler 3 ayda periyodik bakım ve kontrollere
ihtiyaç duyarlar sistemin kararlılığı açısından gerekli bir uygulama
için müşteriye bilgi verilmeli ve periyodik bakım anlaşması ile sistemin
devamlılığı ve kararlılığı garanti altına alınmalıdır.
|